Kaszuby, Kaszuby Noclegi
-  

 

  
  
  
::.. Agro Wczasy


Stowarzyszenie kaszubskie
  

  
  

Język kaszubski

Używany na codzień przez kilkadziesiąt tysięcy Kaszubów, język kaszubski jest jednym z języków pomorskich i należy do lechickiej grupy języków zachodniosłowiańskich. Jednakże jego klasyfikacja nie dla wszystkich jest do końca jasna i budzi wiele kontrowersji- część językoznawców uznaje go nie za język, ale za dialekt lub gwarę języka polskiego. Przyczyn tych niejasności należy szukać przede wszystkim w różnych definicjach terminu "język"- rezultat klasyfikacji będzie inny, w zależności o którą z nich się oprzemy. Nie bez znaczenia również było podłoże polityczne, a więc wieloletnie presje i zabiegi władz o to, aby każdy mieszkaniec Polski czuł się Polakiem i uważał język polski za swój ojczysty. Obecnie sytuacja uległa znacznej zmnianie. Zdecydowana większość językoznawców nie kwestionuje, że kaszubski jest takim samym językiem jak język polski czy inne języki słowniańskie. Na terenie Polski funkcjonują szkoły, w których uczy się kaszubskiego, powstają książki, gazety, programy telewizyjne i radiowe, a nawet strony internetowe po kaszubsku. Bez problemu również można zaopatrzyć się w słownik kaszubsko-polski. Pierwsze drukowane dzieła literackie napisane po kaszubsku powstały w XVI wieku, natomiast uczeni przyjmują, że sam język wyodrębnił się dużo wcześniej, około XVI wieku. Powodem wyodrębnienia się kaszubskiego spośród innych języków słowiańskich były naturalne granice geograficzne, oddzielające Kaszubów od pozostałych osadników, a także tendencje Kaszubów do osiedlania się wzdłuż wybrzeża Morza Bałtyckiego. Na przestrzeni wieków obszar, na którym mówiono po kaszubsku, ulegał wielokrotnym zmianom, prowadzącym do jego zawężenia. Dziś w niektórych rejonach jest nadal bardzo popularny, w inncyh zanika zupełnie. Warunki sprzyjające jego konserwacji panują szczególnie w małych kaszubskich wsiach, gdzie znają go i używają wszyscy mieszkańcy. Natomiast odwrotnie dzieje się w większych miastach, takich jak np. Gdańsk, gdzie stosunek osób mówiących po kaszubsku, do mówiących po polsku jest niewielki i Kaszubi z konieczności posługują się językiem polskim. Kolejnym powodem stopniowego zanikania języka kaszubskiego na terenie naszego kraju, jest fakt, że wiele Kaszubów rozjechało się po świecie. Szczególnie znaczące okazały się ich masowe emigracje do Kanady pod koniec XIXwieku, kiedy to tereny Polski bezpowrotnie opuściło 20 tys. osób tego pochodzenia. Przyczyną emigracji na tak dużą skalę były właśnie prześladowania i represje Kaszubów. W związku z tym, kiedy tylko rząd kanadyjski ogłosił, że poszukuje osadników, bez namysłu skorzystali z tej możliwości.

Język kaszubski a język polski

O ile kwestia klasyfikacji języka kaszubskiego nie dla wszystkich jest oczywsita, to fakt podobieństwa tych dwóch języków trudno jest zanegować. Profesor Baudouin de Courtenay twierdził nawet, że kaszubski jest bardziej polski niż sam język polski. Ta zaskakująca teza jest tylko pozornie absurdalna- w mowie kaszubskiej nadal istnieją słowa, fony i dźwięki, które z języka polskiego już zniknęły. Jednakże oprócz wielu wspólnych cech, te dwa języki dzieli wiele różnic. Pierwszą z nich łatwo jest wychwycić uchem już po chwili rozmowy- język kaszubski sprawia wrażenie o wiele "twardzego". Wystarczy też zerknąć na dowolny utwór napisany w tym języku, aby odkryć nieznane litery alfabetu, a mianowicie: ë, é, ô, ã, ò, ù . Do tego dochodzą niebagatelne różnice gramatyczne. Ale i to nie kwestionuje silnego pokrewieństwa kaszubskiego z językiem polskim.




  
  
::..  Różne